RutasIr a esta sección

Camiño da Raíña: de O Burgo -A Franqueira

O Sendeiro da Raíña, máis coñecido como “Camiño da Raíña” é un dos máis importantes e antigos carreiros de Galicia e tamén deixou a súa pegada por terras cañicenses.

A finais do século XI e principios do XII por este carreiro viaxaba a Raíña Doña Urraca I de León e de Castilla que desde terras de Castilla sempre facía un alto no antigo e desaparecido mosteiro da Franqueira cando viaxaba a Galicia para visitar as súas propiedades xa que tamén era Condesa de Galicia.

O carreiro da Raíña foi vía principal de comunicación desde a Idade Media ademais de converterse nunha importantísima vía comercial que servía de nexo entre os portos pesqueiros do Atlántico e as terras do interior.

 

O Sendeiro da Raíña, máis coñecido como “Camiño da Raíña” é un dos máis importantes e antigos carreiros de Galicia e tamén deixou a súa pegada por terras cañicenses.

A finais do século XI e principios do XII por este carreiro viaxaba a Raíña Doña Urraca I de León e de Castilla que desde terras de Castilla sempre facía un alto no antigo e desaparecido mosteiro da Franqueira cando viaxaba a Galicia para visitar as súas propiedades xa que tamén era Condesa de Galicia.

Doña Urraca era a primeira filla do rei Alfonso VI de León e da súa segunda esposa Constanza de Borgoña, pero o nacemento do seu medio irmán Sancho en 1093 apartouna da liña sucesoria ao trono do seu pai. No entanto ao falecer o Rei Sancho no ano 1108 na Batalla de Uclés, foi nomeada Raíña de León e de Castilla.

Condesa de Galicia. No ano 1095 e a raíz do matrimonio doutra das fillas de Alfonso VI, Teresa de León con Enrique de Borgoña, o monarca dividiu Galicia en dous condados: o condado de Galicia foi concedido a Urraca e o condado Portucalense, que comprendía as terras entre os ríos Duero e Miño, correspondeu como dote a Teresa. Co tempo daría lugar ao reino independente de Portugal.

Este carreiro, o carreiro da Raíña foi vía principal de comunicación desde a Idade Media ademais de converterse nunha importantísima vía comercial que servía de nexo entre os portos pesqueiros do Atlántico e as terras do interior. A tradición oral conta que desde a vila mariñeira de Marín, onde atopábase unha das flotas navales máis poderosas da Orde dos Templarios, transportábanse os víveres a Soutomaior, Pazos de Borbén, Barciademera, A Franqueira, Melón, Carballiño, Cea e Oseira.

Un vestixio da súa importancia como vía comercial é a súa nevera, peza etnográfica hoxe en día prácticamente descoñecida en Galicia. Estas neveras eran depósitos de neve, instalacións utilizadas fai máis de tres séculos para almacenar capas de neve na época invernal e utilizalas no verán. Sábese que existía un auténtico comercio en torno aos pozos de neve cando transportaban peixe de Vigo á meseta en carros. O peixe chegaba fresco grazas á rede de neveras situadas no camiño.

A nevera da Franqueira, tamén coñecida como pozo da neveira, de case seis metros de profundidade e localizada no Coto da Vella, preto de onde, segundo narra a lenda, apareceu a Virxe da Franqueira, era unha delas. Na actualidade pódese apreciar a súa estrutura grazas ao labor de mantemento levada a cabo pola Comunidade de Montes.


O Camiño da Raíña na Cañiza

 

Comeza no lugar do Burgo, parroquia de Oroso e finaliza na Franqueira. Tamén pode percorrerse á inversa. En todo caso, o Santuario de Ntrª. Srª. a Virxe da Franqueira é o reclamo da ruta.

O Santuario situado no mesmo centro dos montes do Paradanta, atrae a peregrinos de toda Galicia. As orixes deste lugar son incertos. Os primeiros testemuños fidedignos sobre a existencia do mosteiro están datados no ano 1063. Poderíase falar por extenso sobre o monasterio e a súa orde, de feito A Franqueira foi o último monasterio incorporado á Orde do Císter en Galicia durante a Idade Media.

No ano 1835, como consecuencia das leis desamortizadoras, verá desaparecer a vida monástica. A igrexa medieval é o resultado de dúas campañas sucesivas de traballos e é a única construción eclesial levantada na súa totalidade polos cistercienses en Galicia durante a Baixa Idade Media.

No interior do templo atópase a imaxe da Virxe, unha obra gótica fechada cara ao ano 1343.

Ao longo do ano celébranse dúas romarías neste emprazamento en honor á Virxe que pola súa antigüidade, relevancia e proxección social foron declaradas pola Xunta de Galicia, festas de interese turístico da comunidade autónoma. As celebracións teñen lugar coincidindo coas estacións de primavera e verán.
 


Ficha técnica do carreiro:


Inicio do traxecto: Ou Burgo (Oroso)

Final do traxecto: Santuario de Ntrª. Srª. A Virxe da Franqueira

Traxecto: 22,7 Quilómetros.

Tempo aproximado: 8 horas

Dificultade: media


Particularidades: pode facerse en tres tramos. A maioría do percorrido é por camiño de terra compacta aínda que en ocasións discorre por asfalto e conta con varias fontes de auga.

compartir